Γράφουν οι Emma Court and Zahra Hirji (*)
Μετά από μία ή δύο ώρες σπριντ και ασκήσεων στον στίβο, μαζί με άλλες μαθήτριες λυκείου που ήλπιζαν να μπουν στην ομάδα βόλεϊ, η Rebecca Ochoa κατάλαβε ότι δεν μπορούσε να δει καθαρά.
Ήταν μια ζεστή ημέρα του Αυγούστου στο Τέξας και τα διαλείμματα για νερό ήταν περιορισμένα.
Οι προπονητές του Madisonville High School την παρότρυναν να κάνει ακόμη έναν γύρο.
Η 13χρονη προχώρησε παραπατώντας και κατέρρευσε, καθώς το σώμα της είχε πλέον καταβληθεί από τη ζέστη.
Η Ochoa είχε υποστεί θερμοπληξία, την πιο επικίνδυνη μορφή θερμικής νόσου, και οι συνέπειες για τον οργανισμό της ήταν σοβαρές.
Εμφάνισε ραβδομυόλυση, μια βαριά επιπλοκή κατά την οποία οι μύες διαλύονται, και οι γιατροί ανησυχούσαν για πιθανή νεφρική βλάβη.
Νοσηλεύτηκε για περίπου δύο εβδομάδες.
Αυτό συνέβη πριν από 11 χρόνια. «Ακόμη δεν είμαι σωματικά ή ψυχικά όπως ήμουν πριν συμβεί αυτό», λέει η Ochoa.
«Αντιμετωπίζω διαρκώς αφυδάτωση, κόπωση, ρινορραγίες, ακόμη και λιποθυμικά επεισόδια κατά τους θερμότερους μήνες».
Δεν επέστρεψε ποτέ στο βόλεϊ.
Το Madisonville High School παρέπεμψε τις ερωτήσεις στο Madisonville Consolidated Independent School District, το οποίο αρνήθηκε να σχολιάσει.
Η ακραία ζέστη συνδέεται με περίπου μισό εκατομμύριο θανάτους παγκοσμίως κάθε χρόνο.
Αποτελεί μία από τις κυριότερες αιτίες θανάτων που σχετίζονται με τον καιρό στις ΗΠΑ και συμβάλλει σε περισσότερες από 100.000 επισκέψεις στα τμήματα επειγόντων περιστατικών της χώρας κάθε χρόνο.
Ωστόσο, πολλοί εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν τη θερμοπληξία ως ένα σύντομο περιστατικό: υπερθερμαίνεσαι και στη συνέχεια δροσίζεσαι.
Είναι αλήθεια ότι η βλάβη εξαρτάται από το πόσο γρήγορα και αποτελεσματικά μπορεί να ψυχθεί το σώμα του ανθρώπου που υποφέρει.
Για όσους είναι αρκετά τυχεροί ώστε να επιβιώσουν, όμως, η αποκατάσταση μπορεί να απέχει πολύ από το να είναι απλή.
Και καθώς η κλιματική αλλαγή αυξάνει την έκθεση σε επικίνδυνες θερμοκρασίες, όλο και περισσότεροι άνθρωποι ενδέχεται να έρθουν αντιμέτωποι με τη σκληρή πραγματικότητα που γνωρίζει ήδη η Ochoa: οι επιπτώσεις δεν είναι πάντα προσωρινές ούτε αναστρέψιμες.
Επιζώντες από θερμοπληξία δήλωσαν στο Bloomberg News ότι η σωματική αποκατάστασή τους διήρκεσε εβδομάδες ή και μήνες, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις οι επιπτώσεις στην υγεία τους κράτησαν ακόμη περισσότερο.
Έρευνες έχουν επίσης συνδέσει τη θερμοπληξία με αυξημένο κίνδυνο καρδιακών και νεφρικών προβλημάτων αργότερα στη ζωή.
Στις σοβαρότερες περιπτώσεις, οι επιζώντες μπορεί να μείνουν μόνιμα ανάπηροι.
«Υπάρχουν άνθρωποι που, δυστυχώς, μόλις και μετά βίας επιβιώνουν από μια θερμοπληξία και στη συνέχεια μένουν παράλυτοι ή ανάπηροι για το υπόλοιπο της ζωής τους», λέει η Rebecca Stearns, διευθύνουσα επιχειρησιακή σύμβουλος του Korey Stringer Institute, ενός μη κερδοσκοπικού οργανισμού που πήρε το όνομά του από τον παίκτη των Minnesota Vikings Korey Stringer, ο οποίος πέθανε από θερμοπληξία κατά τη διάρκεια άσκησης το 2001.
*****
Για να μη χάσετε καμία ανάρτηση της Εποπτείας, γραφτείτε στο εβδομαδιαίο newsletter μας, πατώντας ΕΔΩ
Για τα videos της Εποπτείας, γραφτείτε στο κανάλι μας στο youtube, πατώντας ΕΔΩ
Βρείτε μας και στο tiktok πατώντας ΕΔΩ
*****
Η σωστή ψύξη
Η θερμοπληξία συμβαίνει όταν το σώμα θερμαίνεται και δεν μπορεί πλέον να ψυχθεί μόνο του.
Η λεγόμενη κλασική θερμοπληξία, που προκαλείται από παρατεταμένη έκθεση σε υψηλές θερμοκρασίες, μπορεί να συμβεί στον καθένα, αλλά είναι συχνότερη στα παιδιά, στους ηλικιωμένους και σε ανθρώπους με προϋπάρχοντα προβλήματα υγείας.
Η θερμοπληξία από έντονη σωματική προσπάθεια (αυτή που υπέστη η Ochoa) είναι συχνότερη σε νεότερους και κατά τα άλλα υγιείς ανθρώπους και εμφανίζεται όταν η σωματική δραστηριότητα ανεβάζει τη θερμοκρασία του σώματος σε επικίνδυνα επίπεδα.
Ένας κόσμος που θερμαίνεται θέτει περισσότερους ανθρώπους σε κίνδυνο. Περίπου το 40% των παιδιών παγκοσμίως βιώνει πλέον έναν επιπλέον μήνα θερμικού στρες κάθε χρόνο εξαιτίας της κλιματικής αλλαγής, περισσότερο από οποιαδήποτε άλλη ηλικιακή ομάδα, σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύθηκε αυτή την εβδομάδα στο Science Advances.
Επειδή το σώμα τους βρίσκεται ακόμη σε ανάπτυξη, τα παιδιά μπορεί να είναι ιδιαίτερα ευάλωτα στις μακροπρόθεσμες επιπτώσεις της έκθεσης στη ζέστη.
Ανεξάρτητα από τον τύπο της, η θερμοπληξία μπορεί να προκαλέσει σύγχυση, ζάλη, πονοκέφαλο και απώλεια συνείδησης.
Οι ειδικοί επισημαίνουν όμως ότι οι άνθρωποι μπορούν να αναρρώσουν εκπληκτικά καλά, αρκεί το σώμα τους να μην παραμείνει για πολύ σε επικίνδυνα υψηλή θερμοκρασία και να υποβληθούν στην κατάλληλη ψύξη.
Όταν αυτό δεν συμβαίνει, «οι μεμβράνες των κυττάρων αρχίζουν να διαλύονται και όλα αρχίζουν απλώς να καταρρέουν», λέει η Debra Hendrickson, παιδίατρος από τη Νεβάδα, η οποία έχει γράψει βιβλίο για τον τρόπο με τον οποίο η κλιματική αλλαγή απειλεί την υγεία των παιδιών.
«Γι’ αυτό αρχίζεις να βλέπεις βλάβες στα όργανα: στον εγκέφαλο, την καρδιά, τα νεφρά, το ήπαρ».
Έρευνες έχουν διαπιστώσει ότι έως και ένας στους πέντε ασθενείς που δεν ψύχονται επαρκώς μετά από θερμοπληξία λόγω έντονης σωματικής προσπάθειας εμφανίζει ιατρικές επιπλοκές, έναντι λιγότερου από 1% μεταξύ εκείνων που ψύχονται επαρκώς.
Ορισμένες από αυτές τις βλάβες μπορεί να διαρκέσουν πολύ περισσότερο από την αρχική ασθένεια. Η έκθεση στη ζέστη έχει συνδεθεί με χρόνια νεφρική νόσο σε νεαρούς εργάτες της γεωργίας.
Ο 34χρονος William Martinez εργαζόταν κάποτε στα χωράφια ζαχαροκάλαμου γύρω από την Chichigalpa, ένα αγροτικό κέντρο της Νικαράγουας.
«Βλέπαμε τις οικογένειές μας, τους πατέρες και τους θείους μας να κόβουν ζαχαροκάλαμο, να αρρωσταίνουν και τελικά να πεθαίνουν από χρόνια νεφρική νόσο», λέει μέσω μεταφραστή.
«Η σκέψη μας ήταν: “Θα κόψουμε ζαχαροκάλαμο, θα αρρωστήσουμε και θα πεθάνουμε”».
Σήμερα εργάζεται με τη μη κερδοσκοπική La Isla Network για την προστασία των εργαζομένων από τις ασθένειες που προκαλεί η ζέστη.
Η Ochoa δεν θυμάται πολλά από όσα συνέβησαν από τη στιγμή που έχασε τις αισθήσεις της στο σχολείο μέχρι τη στιγμή που ξύπνησε στο νοσοκομείο. Της τα διηγήθηκαν άλλοι.
Το προπονητικό επιτελείο του βόλεϊ αρχικά τοποθέτησε παγοκύστες στο σώμα της, ακόμη και κάτω από τις μασχάλες της, χωρίς αποτέλεσμα.
Στη συνέχεια παρενέβη το προπονητικό επιτελείο της ομάδας αμερικανικού ποδοσφαίρου του σχολείου και τη μετέφερε σε ένα λουτρό πάγου που είχε ετοιμαστεί για τους παίκτες του ποδοσφαίρου.
Η Ochoa πιστεύει ότι αυτή η κίνηση πιθανότατα της έσωσε τη ζωή, όμως οι γιατροί ανησυχούσαν ότι μπορεί να εμφανίσει προβλήματα στα νεφρά και τις επόμενες ημέρες παρουσίασε μυϊκή διάλυση. Η εμπειρία αυτή την οδήγησε επίσης να αλλάξει σχολείο.
Η δοκιμασία στον διάδρομο
Καμία περίπτωση θερμοπληξίας δεν είναι ίδια με κάποια άλλη και δεν υπάρχει ένας μοναδικός δρόμος προς την αποκατάσταση.
Οι ασθενείς θα πρέπει να περνούν τις δύο πρώτες εβδομάδες με ανάπαυση και να υποβάλλονται σε αιματολογικές εξετάσεις για να παρακολουθείται η λειτουργία βασικών οργάνων, όπως το ήπαρ και οι νεφροί, καθώς και για να εντοπίζονται σημάδια δυνητικά απειλητικής για τη ζωή μυϊκής διάλυσης, λέει η Stearns.
Εφόσον όλα εξελίσσονται ομαλά, μπορούν να αρχίσουν δραστηριότητες χαμηλής έντασης σε δροσερό περιβάλλον και σταδιακά να προχωρούν σε άσκηση μεγαλύτερης έντασης και σε θερμότερες συνθήκες.
Για να διαπιστωθεί αν οι ασθενείς είναι έτοιμοι να αυξήσουν ξανά τη δραστηριότητά τους, το Korey Stringer Institute πραγματοποιεί μια δίωρη δοκιμασία βάδισης.
Ο ρυθμός είναι σχετικά αργός, αλλά οι συνθήκες ακραίες: θερμοκρασία 40 βαθμοί Κελσίου και υγρασία 40%.
Οι εξεταστές παρακολουθούν αν ο καρδιακός ρυθμός και η θερμοκρασία του σώματος παραμένουν σταθεροί, μεταξύ άλλων και αν η θερμοκρασία παραμένει κάτω από περίπου 38,3 βαθμούς Κελσίου, σύμφωνα με τη Stearns.
Μήνες μετά τη θερμοπληξία της, η Ochoa προσπάθησε να υποβληθεί σε μια εκδοχή αυτής της δοκιμασίας, αλλά δεν κατάφερε να την ολοκληρώσει.
Το KSI τής έδωσε οδηγίες για το πώς θα μπορούσε να βελτιώσει την αντοχή της στη ζέστη, αλλά δεν επιχείρησε ξανά τη δοκιμασία.
«Έκανα όλες τις δοκιμασίες και ήταν εξοντωτικές», λέει. Η εμπειρία τής έδειξε πόσο πολύ είχε αλλάξει το σώμα της.
Η πρόσβαση σε οργανωμένη αποκατάσταση μπορεί να διαφέρει δραματικά. Τα μέλη των ενόπλων δυνάμεων και οι αθλητικές ομάδες έχουν συνήθως τους περισσότερους διαθέσιμους πόρους, ενώ οι άνθρωποι που εκτίθενται στη ζέστη λόγω της εργασίας τους, όπως οι οικοδόμοι ή οι αγρότες, μπορεί να έχουν πολύ λιγότερη υποστήριξη.
Οι ασθενείς με θερμοπληξία δεν παραπέμπονται πάντοτε σε εργοθεραπεία, λόγω της απουσίας τυποποιημένων πολιτικών αποκατάστασης, κατέληξε ιαπωνική μελέτη που δημοσιεύθηκε πέρυσι.
«Χρειάζεται περισσότερη έρευνα για να κατανοήσουμε τη μακροπρόθεσμη πορεία και να εντοπίσουμε ποιοι ασθενείς είναι πιθανότερο να αντιμετωπίσουν μόνιμη αναπηρία», έγραψε σε email ο επικεφαλής συγγραφέας Masayoshi Seki.
Ο Ryan Swoboda είχε πρόσβαση σε μερικούς από τους καλύτερους διαθέσιμους πόρους αποκατάστασης και ακόμη και για εκείνον η επιστροφή στην κανονικότητα χρειάστηκε μήνες.
Το 2017, σε ηλικία 18 ετών, κατέρρευσε από τη ζέστη κατά τη διάρκεια προπόνησης αμερικανικού ποδοσφαίρου για πρωτοετείς, την τρίτη του ημέρα στο University of Virginia.
Η θερμοκρασία του έφτασε τους 42,8 βαθμούς Κελσίου μέσα στο ασθενοφόρο.
Τέθηκε σε τεχνητό κώμα για τρεις ημέρες και νοσηλεύτηκε για 19.
Χρειάστηκαν περίπου τέσσερις μήνες, λέει, μέχρι να αρχίσει ξανά να εμπιστεύεται το σώμα του.
Ο Swoboda εξακολουθούσε να θέλει να επιστρέψει στο ποδόσφαιρο. Ευτυχώς, είχε τη στήριξη του αθλητικού επιτελείου του πανεπιστημίου.
Στην αρχή, λέει, «το μόνο που έκανα ήταν να περπατάω στον διάδρομο για 10 λεπτά κάθε φορά». Σιγά-σιγά πέρασε στο τρέξιμο σε κλειστό χώρο και στη συνέχεια σε εξωτερικό χώρο.
Πριν από τις προπονήσεις εκείνο το καλοκαίρι, κατάπινε ένα χάπι που περιείχε αισθητήρα θερμοκρασίας, ώστε το επιτελείο να μπορεί να παρακολουθεί τη θερμοκρασία του πυρήνα του σώματός του καθώς πλησίαζε τα όριά του.
Επισκεπτόταν επίσης τακτικά το KSI για να ελέγχει αν βελτιωνόταν η αντοχή του στη ζέστη.
Απέτυχε στη δοκιμασία του διαδρόμου του ινστιτούτου τρεις φορές, πριν τελικά την περάσει στην τέταρτη προσπάθεια.
Μόνο τότε πήρε άδεια να φορέσει ξανά τις προστατευτικές επωμίδες του, 13 μήνες μετά την κατάρρευσή του. Συνέχισε να αγωνίζεται για πέντε χρόνια στο κολεγιακό πρωτάθλημα και για δύο χρόνια επαγγελματικά στο NFL.
Το περιστατικό δεν άλλαξε μόνο τον τρόπο με τον οποίο ο Swoboda αντιμετώπιζε τη ζέστη, άλλαξε και το ίδιο το University of Virginia. Αμέσως μετά το περιστατικό, θυμάται ο Swoboda, το πανεπιστήμιο επέκτεινε τη χρήση παρακολούθησης της θερμοκρασίας του πυρήνα του σώματος κατά τις καλοκαιρινές προπονήσεις της ομάδας. Ακόμη σημαντικότερο, λέει, «έδωσε στους αθλητικούς γυμναστές τη δυνατότητα να απομακρύνουν από την προπόνηση τους παίκτες που εμφάνιζαν σημάδια θερμικής νόσου».
Αυτό εξακολουθεί να ισχύει και σήμερα, όμως τα χάπια δεν αποτελούν πλέον μέρος του πρωτοκόλλου, καθώς η εταιρεία που τα κατασκεύαζε έκλεισε, λέει ο Scott Fitzgerald, διευθυντής επικοινωνίας του αθλητικού τμήματος του UVA για την ομάδα αμερικανικού ποδοσφαίρου.
Το πρόγραμμα, ωστόσο, έχει εξελιχθεί και με άλλους τρόπους. «Το μέγεθος του προσωπικού διατροφικής υποστήριξης του τμήματος έχει έκτοτε αυξηθεί, επιτρέποντας πολύ πιο συστηματικούς ελέγχους ενυδάτωσης», λέει ο Fitzgerald, προσθέτοντας ότι αυτός είναι πλέον ο βασικός τρόπος πρόληψης των θερμικών ασθενειών.
Ακόμη και άνθρωποι που φαίνεται να αναρρώνουν από μια θερμοπληξία μπορεί να αντιμετωπίσουν προβλήματα υγείας αργότερα. Μελέτη του 2018, η οποία παρακολούθησε επιζώντες από κλασική θερμοπληξία, διαπίστωσε ότι, 12 χρόνια αργότερα, εμφάνιζαν ισχαιμική καρδιοπάθεια (την πιο συχνή μορφή καρδιοπάθειας) με συχνότητα 3,5 φορές μεγαλύτερη από ανθρώπους χωρίς ιστορικό θερμικής νόσου. Μια άλλη μελέτη συνέδεσε τη θερμοπληξία με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης αργότερα εμφράγματος, άλλων καρδιακών προβλημάτων και χρόνιας νεφρικής νόσου.
Τόσο η Ochoa όσο και ο Swoboda εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν τη ζέστη με ιδιαίτερη προσοχή, προετοιμάζονται για τις υψηλές θερμοκρασίες και παρακολουθούν στενά τον τρόπο με τον οποίο ανταποκρίνεται το σώμα τους.
Ο Swoboda, που σήμερα ζει στη Φλόριντα, εργάζεται εθελοντικά ως προπονητής σε ομάδα αμερικανικού ποδοσφαίρου λυκείου. Κάθε φορά που παρατηρεί έναν παίκτη να δυσκολεύεται να ολοκληρώσει μια άσκηση στη ζέστη, τον απομακρύνει για να κάνει ένα διάλειμμα.
«Το σημαντικότερο δεν είναι να ολοκληρώσεις αυτή την άσκηση», τους λέει. «Είναι σημαντικό και περιμένω να την ολοκληρώσεις αύριο. Αλλά σήμερα θέλουμε να βεβαιωθούμε ότι θα είσαι εδώ και αύριο».-
(*) Πηγή: Bloomberg
*****
ΓΡΑΨΤΕ ΤΗΝ ΓΝΩΜΗ ΣΑΣ ΣΤΑ ΣΧΟΛΙΑ
*****
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ:
Ο Παρθενών είναι ενιαίο έργο τέχνης
Ελλάδα, ισότητα και Δημοκρατία: Αναζητώντας τη χρυσή τομή
Το πρώτο διάγγελμα του Κωνσταντίνου Καραμανλή στις 24 Ιουλίου (video)
Να τελειώνουμε με τους εκφασισμένους ψευτοσυντηρητικούς
Κορνήλιος Καστοριάδης: «Είμαστε ανεύθυνοι για την ιστορία μας;»
Τι σημαίνει η τεράστια επιτυχία της Οδύσσειας;
Λαϊκισμός, η Λερναία Ύδρα της σύγχρονης Δημοκρατίας
Πώς η ευρωπαϊκή ακροδεξιά αλλάζει πρόσωπο, χωρίς να αλλάζει στόχο
Η Αριστερά ήταν και παραμένει σταλινική
Πώς ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή γίνεται παγκόσμιος οικονομικός πόλεμος
δεν βρέθηκαν σχόλια επισκεπτών...